Ngày 22 tháng 09 năm 2026 — Thị trường toàn cầu đang đánh giá lại lộ trình chính sách tiền tệ trong bối cảnh đồng yen Nhật suy yếu bất chấp đợt tăng lãi suất gần đây của Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ). Đồng thời, sự tái bùng phát của các gián đoạn năng lượng và vận tải biển đang gia tăng rủi ro lạm phát. Tỷ giá USD/JPY đã tiệm cận mốc 157; thị trường dự báo chưa đến 20% khả năng BOJ sẽ tăng lãi suất vào tháng 10, trong khi xác suất cho một đợt tăng vào tháng 12 lên tới khoảng 90%. Cùng lúc đó, Chủ tịch Fed chi nhánh St. Louis, Alberto Musalem, lập luận rằng Mỹ có thể cần tiếp tục tăng lãi suất để đưa lạm phát trở lại mục tiêu 2%.
Sự kết hợp này khiến chênh lệch lãi suất Mỹ - Nhật, sức mạnh đồng đô la và lạm phát do năng lượng trở thành các biến số then chốt đối với dòng vốn toàn cầu. Đối với thị trường crypto, câu hỏi lớn đặt ra là môi trường lãi suất Mỹ "cao hơn trong thời gian dài hơn" (higher-for-longer) sẽ ảnh hưởng thế nào đến điều kiện thanh khoản và khẩu vị rủi ro.
Sự Suy Yếu Của Đồng Yen Tiếp Diễn Dù BOJ Tăng Lãi Suất
Đồng yen Nhật vẫn chịu áp lực lớn ngay cả sau khi BOJ nâng lãi suất chính sách lên 1,25%, với tỷ giá USD/JPY giao dịch quanh mức 157,5 vào ngày 22/09. Định giá thị trường cho thấy khả năng có thêm một đợt tăng lãi suất vào cuối tháng 10 là dưới 20%, trong khi xác suất cho một hành động tương tự vào tháng 12 đạt mức 90%.
Sự khác biệt giữa lộ trình thắt chặt từ từ của BOJ và lập trường "diều hâu" (hawkish) tái diễn của Fed khiến chênh lệch lãi suất Mỹ - Nhật khó có thể thu hẹp nhanh chóng. Điều này đặt đồng yen vào thế dễ tổn thương, ngay cả khi các nhà hoạch định chính sách Nhật Bản tiếp tục bình thường hóa chính sách tiền tệ.
UBS Asset Management nhận định rằng các đợt can thiệp mới của Nhật Bản có thể tạo ra nhịp tăng giá ngắn hạn cho đồng yen nhưng không thay đổi được cấu trúc thị trường chung. Trong kịch bản đó, sự bền vững của bất kỳ đợt phục hồi nào nhờ can thiệp sẽ phụ thuộc vào việc liệu kỳ vọng chính sách tiền tệ và dòng vốn xuyên biên giới có bắt đầu dịch chuyển hay không.
Tín Hiệu "Diều Hâu" Từ Fed Nhấn Mạnh Khả Năng Tăng Lãi Suất
Các quan chức Cục Dự trữ Liên bang Mỹ đang đưa ra những tín hiệu chính sách khác biệt. Chủ tịch Fed chi nhánh St. Louis, Alberto Musalem, phát biểu vào ngày 21/09 rằng các đợt tăng lãi suất tiếp theo có thể cần thiết vì rủi ro lạm phát vẫn ở mức cao do lực cầu mạnh mẽ và áp lực nguồn cung tái diễn. Ông nhận định nếu không thắt chặt thêm chính sách, lạm phát nhiều khả năng sẽ duy trì ở mức cao hơn đáng kể so với mục tiêu 2% trong 18 tháng tới.
Musalem cũng nhấn mạnh đến các cú sốc giá hàng hóa không chỉ giới hạn ở dầu mỏ, kết hợp với nhu cầu nội địa mạnh mẽ. Sự cộng hưởng này rất quan trọng vì các doanh nghiệp có thể phải đối mặt với chi phí nhiên liệu, nguyên liệu thô, vận tải và lao động cao hơn, cùng lúc đó, các khoản đầu tư vào cơ sở hạ tầng AI tiếp tục nâng đỡ lực cầu.
Phát biểu này dịch chuyển trọng tâm của cuộc tranh luận về lạm phát, vượt ra ngoài câu hỏi liệu giá năng lượng có giảm hay không. Vấn đề quan trọng hơn là liệu lực cầu có đủ mạnh để các doanh nghiệp chuyển mức chi phí đầu vào cao này sang người tiêu dùng hay không.
Rủi Ro Năng Lượng Tại Trung Đông Đổ Thêm Dầu Vào Lửa Lạm Phát
An ninh năng lượng tiếp tục là một nhân tố quan trọng trong triển vọng chính sách tiền tệ. Sự gián đoạn hàng hải quanh Eo biển Hormuz và Eo biển Bab el-Mandeb đang đe dọa chuỗi cung ứng và dòng chảy năng lượng toàn cầu. Các báo cáo gần đây cho thấy số lượng tàu thuyền đi qua hai tuyến đường thủy này đã sụt giảm nghiêm trọng trong bối cảnh xung đột khu vực leo thang.
Vương quốc Anh cũng đã công bố các biện pháp hỗ trợ quân sự phòng thủ giới hạn cho Ả Rập Xê Út, bao gồm hỗ trợ tiếp nhiên liệu trên không, trước các cuộc tấn công mới của lực lượng Houthi và mối đe dọa đối với các tuyến vận tải quanh Biển Đỏ và Bab el-Mandeb.
Nếu chi phí năng lượng và vận tải tiếp tục neo cao, Fed sẽ gặp nhiều khó khăn hơn trong việc xác nhận quá trình giảm lạm phát (disinflation) đã vững chắc trở lại. Điều này có thể củng cố kỳ vọng về một lập trường chính sách tiền tệ thắt chặt tương đối từ Mỹ và tiếp tục hỗ trợ cho đồng đô la.
Chênh Lệch Lãi Suất Mỹ - Nhật Vẫn Là Trọng Tâm Của Dòng Vốn Toàn Cầu
Vấn đề cốt lõi của thị trường hiện nay vượt xa câu hỏi liệu Nhật Bản có can thiệp tiền tệ hay Fed có tăng lãi suất một lần nữa hay không.
Nếu Nhật Bản tiếp tục thắt chặt chậm hơn Mỹ, trong khi lạm phát do năng lượng khiến Fed duy trì lập trường "diều hâu", đồng yen có thể vẫn yếu thế ngay cả sau những đợt phục hồi ngắn hạn do can thiệp. Một sự thay đổi bền vững hơn đòi hỏi chênh lệch lãi suất Mỹ - Nhật phải thu hẹp một cách nhất quán.
Đối với thị trường toàn cầu, điều này rất quan trọng vì những thay đổi trong lãi suất tương đối có thể định hướng sự phân bổ vốn giữa các loại tiền tệ và tài sản. Đồng đô la mạnh hơn và lợi suất Mỹ cao hơn có thể thắt chặt các điều kiện tài chính, trong khi sự phục hồi bền vững của đồng yen có thể làm thay đổi động lực của các vị thế được tài trợ bằng đồng yen và hoạt động giao dịch chênh lệch lãi suất (carry-trade). Hiệu ứng thanh khoản hệ quả vẫn tác động trực tiếp đến các tài sản rủi ro, bao gồm cả thị trường crypto.
Tác Động Tới Bitcoin Và Thanh Khoản Crypto
Đối với Bitcoin và các tài sản tiền mã hóa khác, kênh truyền dẫn rủi ro chính là thanh khoản toàn cầu chứ không phải bản thân đồng yen. Một Fed duy trì lập trường "diều hâu", được tiếp sức bởi lạm phát năng lượng tái bùng phát, có thể thắt chặt điều kiện thanh khoản đồng đô la và hạn chế tốc độ nới lỏng các điều kiện tài chính.
Đồng thời, một biến động mạnh của đồng yen do can thiệp từ Nhật Bản có thể ảnh hưởng đến các vị thế sử dụng đòn bẩy và dòng vốn xuyên biên giới. Xu hướng dài hạn sẽ phụ thuộc vào việc liệu chênh lệch lãi suất Mỹ - Nhật có thực sự bắt đầu thu hẹp hay chỉ phản ứng tức thời với hoạt động can thiệp tiền tệ ngắn hạn.
Đối với các nhà giao dịch crypto, những chỉ báo then chốt cần theo dõi bao gồm định hướng lãi suất của Fed, lợi suất trái phiếu Mỹ, tỷ giá USD/JPY, giá năng lượng và những thay đổi trong thanh khoản toàn cầu. Các biến số này sẽ cung cấp cái nhìn tổng quan về việc liệu môi trường đối với tài sản rủi ro đang trở nên thắt chặt hơn hay đang tạo điều kiện hỗ trợ.
Đây là phiên bản Tiếng Việt chính thức, vui lòng nhấn vào đây để xem bản gốc.
